[Rozbicie: Świat Gry] Handel

[Piastun]

Dochody z handlu na rok 1271:
Księstwo Poznańskie - 15 sztuk złota
Księstwo Kaliskie - 38 sztuk złota
Księstwo Kujawskie - 10 sztuk złota
Księstwo Łęczycko-Sieradzkie - 5 sztuk złota 
Księstwo Legnicko-Głogowskie - 5 sztuk złota
Księstwo Wrocławskie - 18 sztuk złota
Księstwo Raciborsko-Opolskie - 10 sztuk złota
Księstwo Małopolskie - 3 sztuki złota
Księstwo Sandomierskie - 5 sztuk złota
Księstwo Mazowieckie - 7 sztuk złota
Zakon Krzyżacki - 7 sztuk złota
Pomorze Wschodnie - 17 sztuk złota
Pomorze Zachodnie - 30 sztuk złota
Meklemburgia -  15 sztuk złota
Brandenburgia - 15 sztuk złota
Saksonia - 10 sztuk złota

Ostatnimi czasy handel między księstwami bardzo się nasilił. Wpłynęło na to przede wszystkim zawieranie umów handlowych, obniżki ceł oraz oczyszczanie najbardziej uczęszczanych traktów przez drużyny książęce, co stało się precedensem w większości przypadków. Nasilenie się intensywności handlu, mimo obniżki ceł, dochody większości księstw zwiększyły się. Na szczególne omówienie zasługuje przypadek księstwa kaliskiego, którego książę Bolesław przez rozmyślnie prowadzoną politykę handlową i celną uzyskał ogromne przychody. Księstwo stało się głównym graczem w całej podzielonej Polsce jeśli chodzi o wymianę. Głównie przez Kalisz przechodzi zdecydowana większość karawan handlowych idących z Małopolski i Śląska na północ i na zachód. Kalisz stał się tym bardziej ogólnopolskim centrum handlu, że kupców przyciągają nowo wybudowane kaliskie sukiennice, gdzie handlarze z najdalszych stron podzielonej polski kupują sukno i drogie tkaniny.

Podobna sytuacja co w ks. kaliskim miała miejsce na pomorzu zachodnim. Tam rolę Kalisza przejął Kamień Pomorski, gdzie stykają się szlaki handlowe idące z Brandenburgii i Meklemburgii z traktami idącymi na wschód, do Pomorza Gdańskiego. Księstwo stało się terytorium przelotowym, co mimo obniżki ceł, umożliwia uzyskiwanie większych dochodów z handlu. Intensyfikacja handlu napędza także znacznie tańsza i szybsza wymiana handlowa prowadzona Morzem Bałtyckim.

Całkowicie inna sytuacja miała miejsce na Małopolsce. Gdy w całym rejonie obniżano cła i poszerzano wolność handlu, książę małopolski Bolesław uszczelnił system pobierania ceł oraz nałożył na miasta małopolskie przymusy drożne i prawa składu, co zniechęca kupców tym bardziej, że póki co Małopolska nie jest atrakcyjnym rejonem dla handlu. Dzieje się tak z kilku powodów. Wpływa na to między innymi mała ilość działających szlaków handlowych, które jeśli są, to prowadzą tylko do miast Małopolskich, nie dalej. Przymus drożny jest tam więc pozbawiony najmniejszego sensu. Kupcy prawie całkowicie przestali nawiedzać księstwo. Jednak w najbliższym czasie sytuacja może się nieco zmienić, gdyż w okolicach Wieliczki i Olkusza budowane są ogromne żupy solne, co może zachęcić handlarzy.

[Piastun]

Dochody z handlu na rok 1272:
Księstwo Poznańskie - 19 sztuk złota
Księstwo Kaliskie - 43 sztuk złota
Księstwo Kujawskie - 14 sztuk złota
Księstwo Łęczycko-Sieradzkie - 5 sztuk złota 
Księstwo Legnicko-Głogowskie - 11 sztuk złota
Księstwo Wrocławskie - 23 sztuk złota
Księstwo Raciborsko-Opolskie - 13 sztuk złota
Księstwo Małopolskie - 13 sztuki złota
Księstwo Sandomierskie - 8 sztuk złota
Księstwo Mazowieckie - 11 sztuk złota
Zakon Krzyżacki - 11 sztuk złota
Pomorze Wschodnie - 19 sztuk złota
Pomorze Zachodnie - 32 sztuk złota
Meklemburgia -  21 sztuk złota
Brandenburgia - 17 sztuk złota
Saksonia - 16 sztuk złota

W tym roku, praktycznie wszyscy książęta i władycy rozumiejąc, że handel to ogromna cześć dochodów, starali wesprzeć wymianę handlową poprzez najróżniejsze działania. Poczynając od prostej budowy rynków i karczem, idąc przez traktaty handlowe w których często opuszczano jakiekolwiek cła, kończąc na budowie sukiennic, które jak magnez przyciągają handlarzy. Niektóre sytuacje zasługują na szczególną uwagę.

Książę Krakowski Bolesław zmniejszył nieco rygor składu. Zakończono także budowę żup i kopalni soli, zaczynając wydobycie, co spowodowało znaczną intensyfikacją ruchu i wymiany, szczególnie w Olkuszu. W Saksonii, powołano kontrolowany i wspierany przez księcia cech związany z produkcja sukna, dzięki czemu tamtejsze tkaniny zyskały na jakości. Jednak szkoda, że w Wittenberdze nie ma sukiennic, gdyż dużo na tym miasto traci. Na Śląsku w okolicach Wrocławia, w Małopolsce i na Sandomierszczyźnie zaczęto organizować wystawne jarmarki, na które książęta wydawali z własnej kiesy.

Duże znaczenie ma także funkcjonowanie nowo powstałej Ligi Wiślanej. Póki co, struktury Ligi są w fazie organizacji i tworzenia dlatego zyski z jej działalności będą widoczne dopiero w najbliższych latach.

Do rangi miasta handlowego obok Kalisza i Szczecina wysuwa się powoli Poznań, jednak brak sukiennic w tym mieście niweczy wszelki potencjał wynikający z handlu który się tam kumuluje. Kalisz tym bardziej utrzymuje się na prowadzeniu, że oprócz sprawnej reformy monety, zreorganizowano tam administrację i sądownictwo, specjalnie nastawione pod sprawy handlowe. Warto tutaj wspomnieć o kilkunastu incydentach jakie miały miejsce podczas jarmarków kaliskich. Niektórzy twierdzą, że książę Bolesław Pobożny padł ofiarą szeroko zakrojonej kampanii propagandowej, gdyż na jarmarku dało się słyszeć minstrelów, a nawet całe tłumy muzyków śpiewające:

pan kaliski jest ślizgi,
w rzyci ma muchy i jest głuchy


albo

Pamiętaj mądry człecze
Co ci trubadur rzecze
zaklinam się na kaliskie błonie
że pan kaliski w piekle spłonie
diabli go będą w smole tarzali
aż się oblepi, aż się osmali
na koniec przypieką łuczywem płonącem
aż się zajarzy płomieni tysiącem
i w końcu na pal nadzieją i sczeźnie
pan na Kaliszu, Gąsawie i Gnieźnie

lub

Co za bogactwo, co za dobrobyt,
jaka wesołość, jaki koloryt
lecz nie daj się zmamić światełkami ładnemi,
bo pan kaliski to czart nie z tej ziemi,
ma trzydzieści palców i cztery ręce,
Belzebubowi hołdy składa w podzięce,
Na krzyż przeklina, na czosnek ucieka
Ma wnętrzne biesa, a postać człowieka
Zamiast głowy smoła, zamiast serca sadza
Do miasta czarcich Żydków sprowadza
Uciekaj handlarzu, uciekaj kupcze
bo pan kaliski cie zrujnuje głupcze.

Mimo, że póki co Kaliszowi nie szkodzą takie wybryki, to wkrótce propaganda może przybrać inne, większe rozmiary.

Oprócz tego, w takich miastach jak Wismar, Wrocław czy Głogów zostały zbudowane sukiennice.

[Piastun]

Dochody z handlu na rok 1273:
Księstwo Poznańskie - 25 sztuk złota
Księstwo Kaliskie - 58 sztuk złota
Księstwo Kujawskie - 16 sztuk złota
Księstwo Łęczycko-Sieradzkie - 6 sztuk złota 
Księstwo Legnicko-Głogowskie - 13 sztuk złota
Księstwo Wrocławskie - 25 sztuk złota
Księstwo Raciborsko-Opolskie - 17 sztuk złota
Księstwo Małopolskie - 15 sztuki złota
Księstwo Sandomierskie - 13 sztuk złota
Księstwo Mazowieckie - 25 sztuk złota
Zakon Krzyżacki - 19 sztuk złota
Pomorze Wschodnie - 24 sztuk złota
Pomorze Zachodnie - 35 sztuk złota
Meklemburgia -  27 sztuk złota
Brandenburgia - 20 sztuk złota
Saksonia - 21 sztuk złota

W tym roku zgodnie z przewidywaniami zyski z handlu znacznie wzrastały. Władcy zawierali nowe umowy handlowe, także z dalekimi księstwami, królestwami i miastami co niemała przyczyniło się do powiększenia kilogramów złota w skarbcach poszczególnych książąt. Tak też zakładano powszechnie organizacje handlowe, wspierano kupiectwo, zapewniano im ochronę, wprowadzano i ujednolicano miary i wagi. W wielu miastach takich jak Racibórz, Poznań, Elbląg powstały sukiennice lub budowano ogromne żuławie portowe. W Małopolsce poprawiono system traktów handlowych, w Meklemburgii aktywnie dotowano kupiectwo i zawarto umowy z daleką Flandrią i Anglią, co poprawiło ruch handlowy na morzu bałtyckim.

Mieszane odczucia co do zysków z handlu może mieć Wielki Mistrz Krzyżacki gdyż założona przez niego Liga Wiślana nie przyniosła oczekiwanych zysków. Po pierwsze praktycznie żaden władca nie zrobił nic oprócz zawarcia umowy o powstaniu Ligi. Co prawa ruszył spław zboża, drewna czy soli Wisłą, lecz gdy kupcy docierali na treny Mazowsza, pobierano od nich ogromne cła, które nałożył książę Konrad, w wyniku czego handel mocno osłabł a Mazowsze uzyskało dodatkowe źródło zysków na krótki czas.

W sporze Kalisza z Poznaniem, ani jeden, ani drugi władca nie okazał zbytniego zainteresowania. Książę kaliski natomiast wydawał całe wozy złota na bardo kosztowne i rozległe działania związane z poprawą warunków handlowych i ze wsparciem kupiectwa, przez co złoto napływa do Kalisza w ogromnych ilościach.